ประติมากรรม
 
ประติมากรรม เป็นงานศิลปะที่แสดงออกด้วยการปั้น แกะสลัก หล่อ และการจัดองค์ประกอบความงามอื่น ลงบนสื่อต่างๆ เช่น ไม้ หิน โลหะ สัมฤทธิ์ ฯลฯ เพื่อให้เกิดรูปทรง 3 มิติ มีความลึกหรือนูนหนา สามารถสื่อถึงสิ่งต่างๆ สภาพสังคม วัฒนธรรม รวมถึงจิตใจของมนุษย์โดยชิ้นงาน ผ่านการสร้างของประติมากร ประติมากรรมเป็นแขนงหนึ่งของทัศนศิลป์ ผู้ทำงานประติมากรรม มักเรียกว่า ประติมากร
 
งานประติมากรรมที่เกี่ยวกับศาสนามักสะกดให้แตกต่างออกไปว่า ปฏิมากรรม ผู้ที่สร้างงานปฏิมากรรม เรียกว่า ปฏิมากร
 
ประเภทของงานประติมากรรม แบ่งเป็น 3 ประเภท ตามมิติของความลึก ได้แก่
 
1.ประติมากรรมนูนต่ำ จะสามารถมองเห็นได้เพียวด้านเดียว ได้แก่ งานประติมากรรมที่มีลักษณะคล้ายคลึงกับประติมากรรมประเภทนูนสูงแต่จะแบนหรือบางกว่าประติมากรรมประเภทนี้ ไม่ปรากฏมากนักในอดีต ซึ่งมักจะได้แก่ ประติมากรรมที่เป็นลวดลายประดับตกแต่ง เช่น แกะสลักด้วยไม้ หิน ปูนปั้น เป็นต้น
 
 
2.ประติมากรรมนูนสูง สามารถมองเห็นได้ 2 ด้าน คือด้านหน้าและด้านข้าง ได้แก่ ประติมากรรมที่ไม่ลอยตัว มีพื้นหลัง ตัวประติมากรรมจะยื่นออกมาจากพื้นหลังค่อนข้างสูง ประติมากรรมที่เป็นลวดลายประดับตกแต่งด้วย เช่น ประติมากรรมปูนปั้นประดับกระจกหน้าบ้าน พระอุโบสถและวิหารต่างๆตลอดจนถึงการประดับตกแต่งสถาปัตยกรรมในปัจจุบัน เช่น ประติมากรรมที่ปั้นเป็นเรื่องราวหรือเป็นลวดลายประดับตกแต่งอาคาร ตกแต่งฐานอนุสาวรีย์ ตกแต่งสะพาน และสิ่งก่อสร้างต่าง ๆ เป็นต้น และ ลอยและบินได้
 
 
 
3.ประติมากรรมลอยตัว สามารถมองเห็นได้รอบด้าน ได้แก่ ประติมากรรมที่ปั้น หล่อ หรือแกะสลักขึ้นเป็นรูปร่างลอยตัวมองได้รอบด้าน ไม่มีพื้นหลัง เช่น รูปประติมากรรมที่เป็นอนุสาวรีย์ประติมากรรมรูปเหมือน และพระพุทธรูปลอยตัวสมัยต่างๆ ตลอดไปจนถึงประติมากรรมสำหรับประดับตกแต่ง เป็นต้น
ประติมากรรมประเภทลอยตัวของไทยที่รู้จักกันดี คือ พระพุทธรูปสมัยต่าง ๆ โดยเฉพาะพระพุทธรูปสมัยสุโขทัย นับเป็นประติมากรรมลอยตัวที่สมบูรณ์แบบ
 
หลักการปั้นดินน้ำมันและดินเหนียว
 
1. ออกแบบภาพที่ต้องการปั้น แล้วร่างภาพที่คิดออกแบบไว้ลงบนกระดาษ โดยกำหนดขนาดของภาพที่ร่างให้มีความเหมาะสมกับชิ้นงานที่ต้องการ 
2. นำดินเหนียว หรือดินน้ำมันพอกทำเป็นพื้นลงบนแผ่นไม้ที่เตรียมไว้ ให้ดินที่พอกมีความหนาประมาณ 1 เซนติเมตร แต่งหน้าดินให้เรียน 
3. นำภาพที่ออกแบบไว้ไปร่างด้วยเครื่องมือปั้นปลายแหลมลงบนดินที่เตียมไว้
4. นำดินเหนียวหรือดินน้ำมันที่นวดเรียบร้อยแล้ว พอกลงบนแบบที่ร่างไว้ ตามรูปร่าง และขนาดของชิ้นงาน แล้วแต่งเติมให้ได้รูปทรงตามแบบที่ต้องการ
5. ตรวจสอบความสมบูรณ์ของชิ้นงาน ถ้าพบข้อบกพร่อง ก็ปรับปรุงแก้ไขให้สมบูรณ์
 

วีดีโอสอนการปั้น


แบบฝึกหัดก่อนเรียน : ก่อนเรียน งานปั้นสร้างสรรค์
แบบฝึกหัดหลังเรียน : หลังเรียน งานปั้นสร้างสรรค์